Kim bu Vitruvius adamı ? Leonardo’yla ne alakası var?
(Ve neden hâlâ tuhaf biçimde çok ilginç) Bazı isimler vardır; tek bir cümleyle, tek bir fikirle ya da tek bir çizimle yüzyılları delip geçer. Vitruvius tam olarak bu tip bir adam. Çoğumuz onu, her yerde karşımıza çıkan o meşhur çizim sayesinde tanıyoruz: Vitruvius adamı. Ama mesele o çizim değil. Asıl mesele, o çizimi mümkün kılan akıl. Vitruvius kimdi peki? Tam adıyla Marcus Vitruvius Pollio. MÖ 1. yüzyılda yaşamış bir Romalı. Mimar, mühendis, teorisyen… Ama bunları bugün
15 Oca3 dakikada okunur
Ömer’i Seviyoruz Ama Yükünü Taşımak İstemiyoruz
Bugün adalet herkesin dilinde, ama çok az insanın hayatında. Adalet konuşuluyor, övülüyor, hatırlatılıyor; ama iş çıkara, menfaate, güce ve yakınlığa geldiğinde ilk vazgeçilen şey yine adalet oluyor. Belki de bu yüzden, adalet denince insanlar hemen geçmişin büyük isimlerine sığınıyor. Ve o anda hep aynı isim düşüyor ağızlara: Ömer. Adaletli Ömer. Ahlaklı Ömer. Doğru Ömer. Peki Ömer nerede? Çıkmaz. Bu düzenden Ömer falan çıkmaz. Çünkü siz Ömer’i çoktan öldürdünüz. Hem de tari
12 Nis2 dakikada okunur
Palantir: Yeni Çağın Görünmeyen Devleti
Bir dönemin savaş zenginleri tank üretenlerdi, füze satanlardı, cephane taşıyanlardı. Savaşın kazananı cepheye demir, barut ve ölüm sevk eden şirketlerdi. Bugünün savaş zenginleri ise çok daha sessiz. Daha az görünür, daha az teşhir edilen, daha az sorgulanan aktörler. Fabrika bacalarının değil, veri merkezlerinin arkasındalar. Kod yazıyorlar, veri birleştiriyorlar, insanları sınıflandırıyorlar, hedef öneriyorlar, ihtimalleri hesaplıyorlar, devletlere sadece silah değil, bakı
10 Nis3 dakikada okunur
Sosyal Medyada Kimlik Dönemi ve Yeni Sorular
Sosyal medyaya kimlikle giriş tartışması sadece bir teknik düzenleme değildir. Bu, doğrudan doğruya dijital alanın nasıl kontrol edileceğine dair bir iktidar meselesidir. Bugün “X, Meta, TikTok, Google ile anlaştık” deniyor. Peki yarın? Yarın bu sisteme girmeyen yeni platformlar çıkarsa ne olacak? Cevap büyük ihtimalle çok basit: Onlara da baskı uygulanacak. Çünkü bu tür düzenlemelerin doğası budur. Bir kontrol rejimi kuruyorsanız, ona uymayanı serbest bırakamazsınız. Bırakır
4 Nis3 dakikada okunur
Piyasa Kimseyi Rahat Bırakmaz
Piyasa diye bir şey varsa, onun doğasında merhamet yoktur. Kimseyi uzun süre rahat ettirmez. Hiçbir başarıyı sonsuza kadar garanti etmez. Hiçbir markaya “tamam, sen artık oldun” demez. Bir dönem doğru olan model, çok kısa süre sonra hantallığa dönüşebilir. Dün para kazandıran yöntem, bugün sıradanlaşır. Dün seni büyüten alışkanlık, yarın seni aşağı çeker. Bu yüzden çağın en büyük yanılgısı, istikrarı durağanlık sanmaktır. Bugün asıl güvenli alan, yerinde durmak değil; hareket
1 Nis3 dakikada okunur
Diplomasi Bitti, Trump Konuşuyor
Düşmanına saygı gösteren liderlerden, kürsüden küfür eden liderlere ne ara geldik? Bugün bir ABD başkanı çıkıyor ve açık açık şunu söylüyor: “Benim kıçımı yalamak zorunda kalacağını düşünmemişti… Bana iyi davransa iyi olur.” Bunu bir gazeteci değil, bir iş insanı değil, dünyanın en güçlü ülkesinin başkanı söylüyor. Donald Trump Kime söylüyor? Muhammed bin Selman’e. Bu bir gaf değil. Bu bir dil tercihi. Ve bu dilin anlamı çok net: “Ben konuşurum. Sen katlanırsın.” Bu artık dip
28 Mar2 dakikada okunur
Güce Tapan İnsanlarla Yaşamak
Toplumu anlamaya çalışırken yapılan en büyük hata, meseleyi iyi, kötü, ahlaklı, ahlaksız gibi basit karşıtlıklara indirgemektir. Bu kadar basit değil. Çünkü aynı insan her yerde vardır. Her kesimde… her şehirde… her ideolojide… Güce tapan, utanmaz, vicdansız insanlar bulunur. Ama bazı yerler vardır ki… Bu tip sadece görünmez, yoğunlaşır. Daha çıplak hale gelir. Daha filtresiz. Bunun en somut, en net gözlemlenebileceği alanlardan biri, Gaziantep iş dünyasıdır. Burada mesele ze
28 Mar2 dakikada okunur
